15 Kasım 2026 PazarRSS

GüvenlikTeknik

NTLM'yi Kısıtlama ve Kapatma Rehberi: Adım Adım Geçiş

Aziz Özdemiroğlu

NTLM, Windows'un 1990'lardan kalma kimlik doğrulama protokolü. Kerberos yaygınlaşalı yıllar oldu ama NTLM hâlâ neredeyse her etki alanında çalışıyor ve saldırganların en sevdiği hedeflerden biri: Kasım 2026'daki Outlook sıfırıncı gün açığı da NTLM özetlerini çalmak için kullanıldı. Bu rehberde NTLM'nin neden riskli olduğunu, kullanımını nasıl denetleyeceğinizi ve hiçbir şeyi bozmadan adım adım nasıl kısıtlayıp kapatacağınızı anlatıyoruz.

Kısaca

  • NTLM'ye karşı iki temel saldırı var: özet çalma + çevrimdışı kırma ve NTLM relay (yakalanan kimlik doğrulamanın başka bir servise aktarılması).
  • Doğru sıra: Denetle → Envanter çıkar → İstisnaları tanımla → Kısıtla → Kapat. Doğrudan kapatmak uygulamaları kırar.
  • Hızlı kazançlar: internete giden SMB'yi engellemek, SMB ve LDAP imzalamayı zorunlu kılmak, hassas hesapları Protected Users grubuna eklemek.
  • Microsoft, NTLM'yi Windows'ta kullanımdan kaldırma (deprecation) yoluna girdi. Bugün başlayan envanter çalışması, gelecekteki geçişi de kolaylaştırır.

NTLM neden riskli?

Zayıflık Saldırı Örnek
Sunucu kimliğini doğrulamaz Relay: yakalanan oturum başka sunucuya aktarılır Yazıcı/coerce saldırılarıyla etki alanı denetleyicisine relay
Özet, parolaya eşdeğer davranır Pass-the-hash Ele geçirilen makineden yanal hareket
Otomatik kimlik doğrulama Özet sızdırma: kullanıcı bir UNC yoluna yönlendirilir Outlook, kısayol dosyaları, Office belgeleri
Zayıf kriptografi (özellikle NTLMv1) Çevrimdışı kırma Kısa veya tahmin edilebilir parolalar

Kerberos ise bilet tabanlıdır, karşılıklı kimlik doğrulama yapar ve relay saldırılarına çok daha dayanıklıdır.

Adım 0: Hemen yapılabilecek hızlı kazançlar

Bunlar NTLM'yi kapatmadan riski ciddi şekilde azaltır:

  1. İnternete giden SMB'yi engelleyin (TCP 445/139). Kullanıcı cihazlarının dışarıdaki bir SMB sunucusuna bağlanması için meşru bir neden yoktur. Sızdırma saldırılarının çoğu bu tek kuralla etkisizleşir.
  2. SMB imzalamayı zorunlu kılın (istemci ve sunucu). Relay edilen oturumlar imza doğrulamasını geçemez.
  3. LDAP imzalama ve kanal bağlamayı (channel binding) zorunlu tutun. Etki alanı denetleyicilerine LDAP relay saldırılarını engeller.
  4. Hassas hesapları Protected Users grubuna ekleyin. Bu grubun üyeleri NTLM ile kimlik doğrulayamaz, kimlik bilgileri önbelleğe alınmaz.
  5. NTLMv1 ve LM'yi tamamen kapatın. Ağ güvenliği: LAN Manager kimlik doğrulama düzeyi ilkesini "Yalnızca NTLMv2 yanıtı gönder. LM ve NTLM'yi reddet" yapın.
# Uç noktada internete giden SMB'yi engelleme (iç ağları hariç tutacak şekilde uyarlayın)
New-NetFirewallRule -DisplayName "Disarı SMB engelle" -Direction Outbound `
  -Protocol TCP -RemotePort 445,139 -RemoteAddress Internet -Action Block

# SMB imzalama durumunu kontrol etme
Get-SmbClientConfiguration | Select-Object RequireSecuritySignature
Get-SmbServerConfiguration | Select-Object RequireSecuritySignature

Adım 1: Denetim (Audit) — kim NTLM kullanıyor?

Kapatmadan önce görmeniz gerekir. Grup İlkesi'nde şu ayarları Denetle moduna alın:

İlke (Güvenlik Seçenekleri) Değer Nereye uygulanır
Ağ güvenliği: NTLM'yi kısıtla: Bu etki alanında NTLM kimlik doğrulamasını denetle Tümünü etkinleştir Etki alanı denetleyicileri
Ağ güvenliği: NTLM'yi kısıtla: Gelen NTLM trafiğini denetle Tüm hesaplar için denetimi etkinleştir Sunucular
Ağ güvenliği: NTLM'yi kısıtla: Uzak sunuculara giden NTLM trafiği Tümünü denetle İstemciler ve sunucular

Olaylar Uygulama ve Hizmet Günlükleri → Microsoft → Windows → NTLM → Operational altında toplanır. Etki alanı denetleyicilerinde başarılı oturum açmalarda (Olay 4624) kimlik doğrulama paketini de görebilirsiniz.

# Son 7 günde NTLM ile yapılan ağ oturumlarını kaynağa göre grupla (etki alanı denetleyicisinde)
Get-WinEvent -FilterHashtable @{LogName='Security'; Id=4624; StartTime=(Get-Date).AddDays(-7)} |
  Where-Object { $_.Properties[10].Value -eq 'NTLM' } |
  ForEach-Object {
    [pscustomobject]@{
      Kullanici = $_.Properties[5].Value
      Kaynak    = $_.Properties[18].Value   # kaynak ağ adresi
      Paket     = $_.Properties[14].Value   # NTLM V1 / NTLM V2
    }
  } | Group-Object Kaynak, Kullanici | Sort-Object Count -Descending | Select-Object -First 30 Count, Name

Özellik indeksleri Windows sürümüne göre farklılık gösterebilir. Önce tek bir olayın Properties listesini inceleyip doğrulayın.

En az iki ila dört hafta veri toplayın. Ay sonu raporlama, yedekleme pencereleri gibi seyrek işler de görünsün.

Adım 2: Envanter ve nedenler

Denetim verisindeki NTLM kullanımları genellikle şu sebeplerden gelir:

Neden Çözüm
Sunucuya IP adresiyle erişim (\\10.0.0.5\paylasim) DNS adı kullanın; Kerberos, SPN gerektirir ve IP ile çalışmaz
Eksik veya hatalı SPN setspn -L hesap ile kontrol edin, doğru SPN'yi ekleyin
Etki alanına katılmamış cihazlar (yazıcı, NAS, eski cihazlar) Cihazı güncelleyin, mümkünse Kerberos desteğini açın veya istisna listesine alın
Eski uygulamalar Üreticiden Kerberos/Negotiate desteği isteyin, yoksa izole edin
Güven ilişkisi olmayan ormanlar arası erişim Güven ilişkisini ve SPN yönlendirmesini gözden geçirin

Adım 3: Kısıtlama — istisna listesiyle engelleme

Envanter netleşince ilkeleri Reddet moduna alın, ama kaçınılmaz istisnaları ekleyin:

  • "Uzak sunuculara giden NTLM trafiği: Tümünü reddet" + "Uzak sunucu istisnalarını ekle": yalnızca listedeki sunuculara NTLM gönderilir.
  • "Bu etki alanında NTLM kimlik doğrulaması: Tümünü reddet" + "Bu etki alanında sunucu istisnalarını ekle": etki alanı genelinde kısıtlama.

Kademeli ilerleyin: önce bir pilot OU, sonra departmanlar, en son sunucular. Her aşamada yardım masası kayıtlarını ve NTLM Operational günlüklerindeki "engellendi" olaylarını izleyin.

Adım 4: Relay saldırılarına karşı ek katmanlar

NTLM tamamen kapanana kadar relay'i zorlaştıran ayarlar:

  • Extended Protection for Authentication (EPA): IIS, AD CS web kayıt uç noktaları ve Exchange için etkinleştirin. Bu servisler relay saldırılarının klasik hedefleridir.
  • AD CS web kaydı: Kullanmıyorsanız kaldırın. Kullanıyorsanız HTTPS + EPA zorunlu olsun.
  • Yazıcı biriktiricisi (Print Spooler): Etki alanı denetleyicilerinde kapatın. Kimlik doğrulamayı zorlayan (coerce) saldırıların bilinen bir vektörüdür.
  • WebClient servisi: Gerekmeyen istemcilerde devre dışı bırakın. WebDAV üzerinden NTLM sızdırma yolunu kapatır.
# Etki alanı denetleyicilerinde Print Spooler'ı kapatma
Stop-Service -Name Spooler -Force
Set-Service -Name Spooler -StartupType Disabled

İzleme: kısıtlamadan sonra

Sinyal Anlamı
NTLM Operational'da yeni "engellendi" olayları Envanterde atlanmış bir bağımlılık veya saldırı girişimi
Protected Users üyesi için başarısız NTLM denemesi Yanlış yapılandırma ya da kötüye kullanım denemesi
İstemciden internete TCP 445 denemeleri (güvenlik duvarı engel günlüğü) Sızdırma girişimi; kaynak süreci EDR ile inceleyin

Kontrol listesi

  • İnternete giden SMB engellendi
  • SMB imzalama (istemci + sunucu) zorunlu
  • LDAP imzalama ve kanal bağlama zorunlu
  • LM ve NTLMv1 kapatıldı
  • Yönetici ve hassas hesaplar Protected Users grubunda
  • NTLM denetim ilkeleri en az 2–4 hafta veri topladı
  • IP ile erişimler DNS adına çevrildi, eksik SPN'ler düzeltildi
  • Pilot grupta "Reddet + istisna" uygulandı ve izlendi
  • EPA, Print Spooler ve WebClient sertleştirmeleri yapıldı

Sonuç

NTLM'yi bir gecede kapatmak gerçekçi değil, ama sızdırma ve relay yollarını kapatmak birkaç günlük iş. İnternete giden SMB'yi engellemek, imzalamayı zorunlu kılmak ve Protected Users grubunu kullanmak, Outlook açığı gibi saldırıların etkisini büyük ölçüde azaltır. Geri kalanı sabırlı bir envanter ve kademeli kısıtlama çalışması; Microsoft'un NTLM'yi kullanımdan kaldırma planı düşünüldüğünde bu çalışmaya er ya da geç başlamanız gerekecek.

Kaynaklar

#NTLM#Active Directory#Kerberos#SMB İmzalama#Protected Users#Windows Güvenliği

Benzer Yazılar